Selecteer een pagina
Met aandacht lopen | Toegepast Boeddhisme

Vriendelijkheid ontwikkelen

Alle wijsheidstradities kennen werkwijzen die ons helpen om onze vriendelijkheid en ons mededogen (verder) te ontwikkelen. Eén van die werkwijzen is de beoefening van liefdevolle vriendelijkheid. De manier waarop deze oefening vorm krijgt, verschilt per wijsheidstraditie. Iedereen kan daarom deze beoefening aan de eigen wensen of eigen wijsheidstraditie aanpassen.

De beoefening van liefdevolle vriendelijkheid

Bij deze beoefening van het ontwikkelen van liefdevolle vriendelijkheid wordt een tekst gebruikt die afkomstig is uit de boeddhistische traditie. De tekst luidt: ‘Moge alle voelende wezens geluk en de oorsprong van geluk genieten’. Het is mogelijk daar eigen variatie op te maken of alternatieven voor te kiezen, bijvoorbeeld: ‘Moge ik verbonden zijn met een vredig gemoed, of non-agressie’. Of: ‘Moge het lijden waar ik (of iemand anders) nu doorheen ga, draaglijk voor me blijven en moge ik er iets van leren’. Volg vooral je eigen inzichten of wijsheid. Het belangrijkste is om het doel van deze beoefening, vriendelijkheid ontwikkelen, meer centraal te stellen.

Instructie betreffende de beoefening
Het is mogelijk de beoefening overal te doen, wanneer gewenst of noodzakelijk. Gebruikelijk is het echter de beoefening te doen in het midden van een meditatie sessie bijvoorbeeld na 10 minuten mediteren. Laat tijdens de beoefening gedurende vijf minuten je gedachten gaan over de volgende zin: ‘Moge alle wezens geluk en de oorsprong van geluk genieten’. Volg daarbij de volgende stappen.

  1. Kies een ontspannen houding. Als je dit tijdens de meditatie doet, zal dat de meditatiehouding zijn.
  2. Wens jezelf geluk en de oorsprong van geluk (1 minuut).
  3. Breid de wens uit naar geluk en de oorsprong van geluk voor mensen met wie je je verbonden voelt, zoals familieleden en vrienden (1 minuut).
  4. Wens mensen waar je neutraal tegenover staat, geluk en de oorsprong van geluk toe (1 minuut).
  5. Wens mensen die je niet echt mag of waar je moeilijk mee om kunt gaan, geluk en de oorsprong van geluk toe (1 minuut). Dit is het moeilijkste deel, maar wellicht ook het nuttigste.
  6. Beëindig de beoefening door álle mensen (jezelf, vrienden, mensen waar je neutraal tegenover staat, mensen die je niet mag) geluk en de oorsprong van geluk toe te wensen (1 minuut).Thich Nhat Hahn schrijft over de vijfde stap:
    Zit stil. Adem en glimlach de halve glimlach. Beschouw het beeld van de persoon die bij jou het meeste lijden heeft veroorzaakt. Denk aan de trekken die je meest haat of veracht, of die je het meest afstotend vindt. Probeer te ontdekken wat deze persoon gelukkig maakt en door welke dingen hij lijdt in zijn dagelijks leven. Laat je gedachten gaan over zijn perceptie; probeer te zien welke denkpatronen hij volgt. Onderzoek wat zijn hoop en daden aanstuurt. Denk uiteindelijk na over het bewustzijn van deze persoon. Bekijk of zijn meningen en inzichten open en vrij zijn of niet, en of hij beïnvloed is door vooroordelen, bekrompenheid, haat of boosheid. Ga na of hij zichzelf in de hand heeft. Ga hier mee door tot je mededogen in je hart voelt opwellen, als een bron met fris water, en je boosheid en rancune verdwijnen. Doe deze oefening heel vaak met dezelfde persoon in gedachten.’
  7. Neem na afloop nog wat tijd om te mediteren (10 minuten).

Achtergrondinformatie

Deze achtergrondinformatie geeft een toelichting op de uitspraak ‘geluk en de oorsprong van geluk’. U vindt er meer informatie over de context van de oefening van liefdevolle vriendelijkheid. Ook zijn er suggesties voor verder lezen en surfen.